لوئیس ده گینتوس، نایب رئیس بانک مرکزی اروپا (ECB)، با ابراز نگرانی عمیق از تحولات ژئوپلیتیکی در خاورمیانه، نسبت به پیامدهای اقتصادی این مناقشات بر اقتصاد جهانی هشدار داد. وی تاکید کرد که شوکهای کنونی در عرضه انرژی، ریسکهای قابل توجهی را متوجه تورم و رشد اقتصادی میکند.
خطر تورم افزایشی و رشد کاهشی
به گفته ده گینتوس، “شوک کنونی عرضه انرژی، خطرات افزایشی برای تورم و خطرات کاهشی برای رشد اقتصادی ایجاد میکند.” این اظهارات در حالی مطرح میشود که بازار جهانی انرژی به شدت نسبت به هرگونه تشدید تنش در منطقه خاورمیانه واکنش نشان داده و شاهد نوسانات قیمتی بیسابقهای است. افزایش قیمت نفت و گاز، مستقیماً به افزایش هزینههای تولید و حمل و نقل منجر شده که در نهایت به افزایش قیمت کالاها و خدمات مصرفی دامن میزند.
تورم افسارگسیخته یکی از کابوسهای اصلی اقتصاددانان و سیاستگذاران پولی است. اگر تنشها در خاورمیانه ادامه یابد و عرضه انرژی مختل شود، فشارهای تورمی میتوانند به سرعت تشدید شوند. این امر، توان خرید مصرفکنندگان را کاهش داده و به کسبوکارها آسیب میرساند. در کنار این، نااطمینانیهای ژئوپلیتیکی و هزینههای بالای انرژی، سرمایهگذاری را کاهش داده و منجر به کاهش رشد اقتصادی در سطح جهانی خواهد شد. بانکهای مرکزی، از جمله ECB، در موقعیت دشواری قرار میگیرند که باید بین مهار تورم و جلوگیری از رکود، تعادل برقرار کنند.
تاثیرات دومینویی بر اقتصاد جهانی
منطقه خاورمیانه به دلیل نقش حیاتی خود در تامین انرژی جهان، همواره کانون توجه بوده است. هرگونه ناآرامی در این منطقه میتواند زنجیرههای تامین جهانی را مختل کرده و تاثیرات دومینویی بر صنایع مختلف بگذارد. هشدار ده گینتوس نشاندهنده نگرانی فزاینده در بالاترین سطوح نهادهای مالی بینالمللی است و به نوعی تایید میکند که اقتصاد جهانی هنوز از تبعات همهگیری و جنگ اوکراین رهایی نیافته، و اکنون با چالشی جدید و شاید پیچیدهتر روبرو است.
در شرایط فعلی، رصد دقیق تحولات خاورمیانه و آمادگی برای واکنشهای سیاستی مناسب، برای حفظ ثبات اقتصادی جهان از اهمیت حیاتی برخوردار است. چالش پیش رو، نیازمند هوشیاری و همکاری بینالمللی برای جلوگیری از یک بحران اقتصادی فراگیر است.