ترکیه در راستای تحقق اهداف توسعه پایدار و مدیریت کارآمد پسماند، گامی بسیار مهم و ملی برداشت. نورالله اوزتورک، رئیس آژانس محیط زیست ترکیه، روز گذشته با اعلام خبری سرنوشتساز، از آغاز رسمی و فراگیر سیستم “بستهبندیهای دارای ودیعه” (DOA) در سرتاسر کشور خبر داد. این سیستم که پس از طی فرآیند یکپارچگی ملی به مرحله اجرا رسیده، از این پس در ۸۱ استان و ۹۷۳ شهرستان ترکیه عملیاتی خواهد شد و نویدبخش آیندهای سبزتر برای این کشور است.
سیستم DOA چیست و چگونه کار میکند؟
سیستم DOA (Depozitosu Olan Ambalajlar) در واقع مکانیزمی نوین مبتنی بر ودیعهگذاری برای بستهبندی محصولات مصرفی است. در این سیستم، مبلغی ناچیز به عنوان ودیعه به قیمت اصلی محصول اضافه میشود که پس از استفاده و بازگرداندن بستهبندی خالی (اعم از بطریهای پلاستیکی و شیشهای، قوطیهای فلزی و سایر ظروف قابل بازیافت) به نقاط جمعآوری تعیینشده، این مبلغ به مصرفکننده بازگردانده میشود. هدف اصلی این رویکرد، تشویق شهروندان به مشارکت فعال در فرآیند بازیافت و کاهش چشمگیر حجم زبالههای رهاشده در طبیعت، سواحل و محلهای دفن پسماند است.
تاثیرات زیستمحیطی و اقتصادی یکپارچگی ملی
اجرای گسترده و ملی سیستم DOA نویدبخش تحولات عظیمی در بخش محیط زیست و اقتصاد ترکیه است. از منظر زیستمحیطی، این طرح به کاهش چشمگیر آلودگیها، صرفهجویی در منابع طبیعی و حرکت پویا به سوی اقتصاد چرخشی کمک شایانی خواهد کرد. با بازیافت کارآمدتر، نیاز به تولید مواد اولیه از نو کاهش یافته و در نتیجه مصرف انرژی و انتشار گازهای گلخانهای نیز به طور قابل ملاحظهای کمتر میشود.
از دیدگاه اقتصادی، این سیستم میتواند محرک قدرتمندی برای ایجاد فرصتهای شغلی جدید در سراسر زنجیره ارزش بازیافت، از جمعآوری و تفکیک گرفته تا فرآوری و تبدیل مواد بازیافتی، باشد. همچنین، با بازگشت مواد ارزشمند به چرخه تولید، وابستگی کشور به واردات برخی مواد اولیه کاهش یافته و ارزش افزوده اقتصادی قابل توجهی در داخل کشور ایجاد خواهد شد. این اقدام نه تنها به بهبود چهره زیستمحیطی ترکیه کمک میکند، بلکه میتواند به عنوان یک مدل موفق و الهامبخش در مدیریت پایدار منابع و پسماند در منطقه و جهان مطرح شود.
با این گام بلند و هوشمندانه، ترکیه عزم خود را برای ساختن آیندهای پاکتر، پایدارتر و از نظر اقتصادی کارآمدتر به وضوح نشان داده است.