اقتصاد چرخشی، رویکردی نوین در مدیریت منابع است که هدف آن به حداقل رساندن ضایعات و استفاده حداکثری از محصولات و مواد موجود است. در جهانی که منابع طبیعی آن رو به کاهش است، توجه به این مدل اقتصادی اهمیت فزایندهای پیدا کرده است. یکی از نمونههای برجسته و کمتر شناخته شده از پتانسیلهای این مدل، بازیابی و بازیافت کشتیهای مغروقه و اوراقی است؛ گنجهای پنهانی که در بستر دریاها خفتهاند و میتوانند به چرخه تولید بازگردند و ارزشی چشمگیر خلق کنند.
در همین راستا، رئیس انجمن مهندسی دریایی ایران، با اشاره به ارزش بالای این منابع، اعلام کرد که “هر تن کشتی اوراقی ۵۰۰ دلار ارزش دارد.” این اظهارات که توسط خبرگزاری دانشجو منتشر شده، نشان میدهد که ارزش اقتصادی پنهان در اعماق دریاها فراتر از تصور است. این عدد نه تنها چشمانداز جدیدی را برای صنایع بازیافت و فولاد ترسیم میکند، بلکه میتواند محرکی قوی برای توسعه فعالیتهای دریایی، ایجاد شغل و رونق اقتصادی در کشور باشد.
بازیابی کشتیهای اوراقی فراتر از یک فعالیت صرفاً اقتصادی است؛ این یک گام مهم در مسیر توسعه پایدار و حفاظت از محیط زیست به شمار میرود. با خارج کردن این سازههای فلزی عظیم از آب، میتوان از انتشار آلایندههای شیمیایی و نفتی که اغلب از این کشتیها نشت میکنند، به اکوسیستم دریایی جلوگیری کرد. همچنین، پاکسازی مسیرهای ناوبری دریایی، امنیت کشتیرانی را افزایش داده و به سلامت آبزیان و مرجانها کمک شایانی میکند. از منظر اقتصادی، این کشتیها منبع عظیمی از فولاد و سایر فلزات با ارزش هستند. بازیافت این مواد اولیه، نیاز کشور به واردات را به میزان قابل توجهی کاهش داده و با فراهم آوردن مواد اولیه برای صنایع داخلی، به رونق تولید ملی کمک میکند. به عنوان مثال، فولاد بازیافتی میتواند در ساخت و ساز، خودروسازی، و سایر صنایع مادر استفاده شود، که این خود به معنای کاهش مصرف انرژی و منابع طبیعی در فرآیند تولید از ابتدا است.
ایران با داشتن مرزهای آبی گسترده در خلیج فارس، دریای عمان و دریای خزر، پتانسیل بسیار بالایی در زمینه بازیابی و بازیافت مغروقهها دارد. وجود تعداد قابل توجهی کشتی اوراقی در این آبها، فرصتی طلایی را برای کشور فراهم میآورد تا با سرمایهگذاری در این بخش، هم به اهداف اقتصادی و هم به اهداف زیستمحیطی دست یابد. این رویکرد نه تنها منجر به خلق ثروت و تنوعبخشی به منابع درآمدی میشود، بلکه ایران را به یکی از پیشگامان اقتصاد چرخشی در منطقه تبدیل خواهد کرد و نمادی از نگاه هوشمندانه به منابع خواهد بود.
البته، بازیابی مغروقهها فرآیندی پیچیده و نیازمند فناوریهای پیشرفته، دانش تخصصی و سرمایهگذاری اولیه است. چالشهایی نظیر عمق آب، شرایط جوی نامساعد، و هزینه بالای عملیات، باید به دقت مورد بررسی و برنامهریزی قرار گیرند. با این حال، با توجه به ارزش بالای مواد بازیافتی و منافع زیستمحیطی و اجتماعی بلندمدت، سرمایهگذاری در این حوزه توجیه اقتصادی و اجتماعی قوی دارد و میتواند فرصتهای شغلی جدیدی را در صنایع دریایی، مهندسی، بازیافت و لجستیک ایجاد کند.
در نهایت، داستان بازیابی کشتیهای غرقشده و اوراقی، نمونهای بارز از این واقعیت است که با نگاهی هوشمندانه به منابع موجود و به کارگیری اصول اقتصاد چرخشی، میتوان از آنچه در ظاهر ضایعات به نظر میرسد، ارزشهای اقتصادی و زیستمحیطی عظیمی خلق کرد. این نگرش، کلید توسعه پایدار، خودکفایی اقتصادی و حفظ میراث طبیعی برای نسلهای آینده است.
در شرایط نوسانی بازار، مدیریت دارایی بسیار مهم است. برای خرید لیر یا حواله ارزی مطمئن، صرافی لیران (liran.shop) در کنار شماست.