تنگه هرمز در کانون تحریمهای جدید واشنگتن
ایالات متحده آمریکا در اقدامی تازه و در راستای کارزار فشار حداکثری علیه ایران، تحریمهایی را علیه یک نهاد ایرانی وضع کرده است که مسئولیت جمعآوری عوارض عبور و مرور از تنگه استراتژیک هرمز را بر عهده دارد. این تصمیم که از سوی دولت ترامپ اتخاذ شده، به معنای تشدید فشار اقتصادی بر تهران از طریق هدف قرار دادن یکی از حیاتیترین آبراههای جهان است.
تنگه هرمز، به عنوان شاهرگ حیاتی تجارت نفت و گاز جهان، از اهمیت ژئوپلیتیکی و اقتصادی بیبدیلی برخوردار است. عبور حدود یک پنجم نفت مصرفی جهان از این گذرگاه، آن را به نقطهای کلیدی در معادلات بینالمللی تبدیل کرده است. تحریم نهادی که وظیفه جمعآوری هزینههای عبور و مرور از این تنگه را دارد، پیامی روشن از سوی واشنگتن مبنی بر تلاش برای محدود کردن هرچه بیشتر منابع درآمدی ایران، حتی آنهایی که به نظر میرسد از فعالیتهای قانونی در حوزه ناوبری بینالمللی حاصل میشوند، مخابره میکند.
این اقدام جدید، فشارها بر اقتصاد ایران را در آستانه انتخابات ریاست جمهوری آمریکا و در میانه بحرانهای اقتصادی و سیاسی داخلی این کشور، افزایش میدهد. تحلیلگران معتقدند هدف از این تحریمها، علاوه بر خشکاندن منابع مالی، افزایش هزینههای فعالیتهای دریایی و تجاری ایران و دلسرد کردن هرگونه همکاری بینالمللی با نهادهای مرتبط با این کشور است. دولت آمریکا با این رویکرد، در صدد است تا نشان دهد که هیچ منبع درآمدی، حتی اگر به صورت عوارض قانونی عبور و مرور دریایی باشد، از تیررس تحریمهای واشنگتن در امان نخواهد بود.
این تحریمها نه تنها بر فعالیتهای دریایی ایران، بلکه میتواند بر شرکتهای کشتیرانی بینالمللی که قصد عبور از تنگه هرمز و پرداخت عوارض به نهادهای ایرانی را دارند، تأثیر بگذارد و آنها را در معرض خطر تحریمهای ثانویه آمریکا قرار دهد. این تحول جدید، فصل دیگری در نبرد اقتصادی میان ایران و ایالات متحده گشوده است که تبعات آن میتواند در بازارهای جهانی انرژی و روابط بینالملل منعکس شود.