سازمان آمار ترکیه (TÜİK) با انتشار جدیدترین دادههای خود، از افزایش قابل توجه شاخص قیمت تولیدکننده محصولات کشاورزی (کشاورزی-PPI) در ماه آوریل ۲۰۲۴ خبر داد. این گزارش که میتواند نشانهای از فشارهای تورمی آتی بر قیمت مواد غذایی باشد، نگرانیهایی را در میان فعالان اقتصادی و مصرفکنندگان برانگیخته است.
رشد چشمگیر شاخص کشاورزی-PPI
بر اساس اعلام TÜİK، شاخص قیمت تولیدکننده محصولات کشاورزی در آوریل ۲۰۲۴، نسبت به ماه مارس با رشد ۴.۲۶ درصدی همراه بوده است. این افزایش ماهانه، نشاندهنده تداوم فشارهای قیمتی در زنجیره تأمین محصولات کشاورزی است. اما نکته قابل تأملتر، جهش خیرهکننده این شاخص در مقایسه با سال گذشته است؛ جایی که کشاورزی-PPI در آوریل ۲۰۲۴ نسبت به آوریل ۲۰۲۳، افزایش چشمگیر ۴۲.۵۳ درصدی را تجربه کرده است.
پیامدهای اقتصادی: از مزرعه تا سفره
این افزایش قیمتها در نگاه اول ممکن است برای کشاورزان خبر خوبی به نظر برسد، اما واقعیت پیچیدهتر است. بسیاری از کارشناسان معتقدند این رشد قیمتها عمدتاً ناشی از افزایش هزینههای تولید شامل بذر، کود، سم، سوخت، آب و دستمزد کارگران است. در نتیجه، حاشیه سود کشاورزان لزوماً افزایش نمییابد و حتی ممکن است با توجه به عدم تناسب رشد قیمت نهادهها و محصولات، کاهش نیز یابد.
از سوی دیگر، جهش در شاخص قیمت تولیدکننده محصولات کشاورزی، معمولاً پیشدرآمدی برای افزایش قیمتها در سطح خردهفروشی و در نهایت سفره مصرفکنندگان است. این روند میتواند به تشدید تورم عمومی و کاهش قدرت خرید خانوارها منجر شود، زیرا مواد غذایی بخش قابل توجهی از سبد هزینهای خانوارها را تشکیل میدهند. دولتها و سیاستگذاران اقتصادی با چالش بزرگی روبرو هستند تا ضمن حمایت از تولیدکنندگان، ثبات قیمتها در بازار مصرف را نیز حفظ کنند.
نیاز به راهکارهای جامع
تحلیلگران اقتصادی بر این باورند که برای کنترل این فشار تورمی، نیاز به راهکارهای جامع از جمله مدیریت صحیح یارانههای نهادههای کشاورزی، توسعه زیرساختها برای کاهش ضایعات در طول زنجیره تأمین و حمایت از بهرهوری بیشتر در بخش کشاورزی است. بدون اقدامات مؤثر، روند صعودی شاخص قیمت تولیدکننده محصولات کشاورزی میتواند زنجیره تأمین مواد غذایی را تحت تأثیر قرار داده و بار سنگینی بر دوش اقتصاد و مردم تحمیل کند.
منبع این گزارش، روزنامه SABAH ترکیه میباشد.