گروه مالی سیتی (Citi)، یکی از بزرگترین بانکهای سرمایهگذاری جهان، با صدور یک هشدار جدی، کشورهای در حال توسعه، از جمله ترکیه، را نسبت به پیامدهای افزایش قیمت نفت خام به بالای ۹۵ دلار در هر بشکه برحذر داشت. این هشدار در بحبوحه نگرانیها از تداوم درگیریها در منطقه و شوکهای احتمالی انرژی صادر شده است که میتواند ثبات اقتصادی این کشورها را به چالش بکشد.
بر اساس گزارش منتشر شده از سوی سیتی، رشد قیمت نفت و عبور آن از آستانه ۹۵ دلار، میتواند به مثابه یک طوفان کامل برای اقتصادهای نوظهور عمل کند. این کشورها که بسیاری از آنها واردکننده خالص انرژی هستند، با افزایش چشمگیر هزینههای واردات، کسری حساب جاری خود را عمیقتر دیده و با فشار فزایندهای بر نرخ ارز ملی خود مواجه خواهند شد. پیامد مستقیم این وضعیت، تشدید تورم داخلی است که قدرت خرید شهروندان را کاهش داده و فشار اجتماعی و اقتصادی را افزایش میدهد.
تحولات ژئوپلیتیکی، به ویژه درگیریهای جاری در منطقه که سیتی به آن اشاره کرده است، میتواند عامل اصلی نوسانات و صعود قیمت نفت باشد. هرگونه اختلال در عرضه یا افزایش ریسکهای ژئوپلیتیکی در مناطق تولیدکننده نفت، بلافاصله بازارهای جهانی را تحت تاثیر قرار داده و منجر به افزایش بهای طلای سیاه میشود. ترکیه، به عنوان یکی از اقتصادهای بزرگ نوظهور و واردکننده عمده انرژی، در خط مقدم آسیبپذیری از این شوکهای قیمتی قرار دارد و اقتصاد آن بهشدت تحت تأثیر نوسانات قیمت نفت قرار خواهد گرفت.
سیتی تاکید میکند که اقتصادهای در حال توسعه، که بسیاری از آنها هنوز در حال بهبود از تبعات همهگیری کرونا و مقابله با چالشهای داخلی مانند تورم بالا و بدهی هستند، توان محدودی برای جذب یک شوک نفتی دیگر دارند. این وضعیت میتواند سیاستهای پولی بانکهای مرکزی را پیچیدهتر کرده و مقامات را در تنگنای انتخاب بین مهار تورم یا حمایت از رشد اقتصادی قرار دهد و این امر میتواند به رکود و بیکاری دامن بزند.
در نهایت، هشدار سیتی به منزله چراغ قرمزی برای سیاستگذاران و سرمایهگذاران در کشورهای نوظهور است. ضرورت مدیریت ریسک، متنوعسازی منابع انرژی و تقویت ذخایر ارزی بیش از پیش احساس میشود تا از گرفتار شدن در گرداب شوکهای انرژی و پیامدهای وخیم اقتصادی آن جلوگیری به عمل آید و ثبات اقتصادی در این کشورها حفظ شود.