سازمان تجارت جهانی (DTÖ) در تازهترین هشدار خود، پرده از نگرانیهای عمیق خود درباره تأثیر مخرب تنشها و درگیریهای ادامهدار در منطقه خاورمیانه بر تجارت جهانی برداشت. این نهاد بینالمللی با تأکید بر فشار جدی این بحرانها بر شریانهای اقتصادی دنیا، اعلام کرده است که چشمانداز رشد تجارت جهانی برای سال ۲۰۲۶ با ریسکهای کاهشی قابل توجهی روبرو است. این هشدار در شرایطی صادر میشود که اقتصاد جهانی پیش از این نیز با چالشهای متعدد دستوپنجه نرم میکرد.
تأثیرات دومینووار بر شریانهای اقتصادی جهان
درگیریهای فزاینده در خاورمیانه، که شامل حملات به مسیرهای کشتیرانی حیاتی مانند دریای سرخ نیز میشود، زنجیرههای تأمین بینالمللی را به شدت مختل کرده است. این اختلالات نه تنها منجر به افزایش سرسامآور هزینههای حملونقل و بیمه شده، بلکه زمان تحویل کالاها را نیز به طرز چشمگیری افزایش داده است. شرکتهای بینالمللی برای دور زدن مناطق پرخطر، مجبور به انتخاب مسیرهای طولانیتر و پرهزینهتر شدهاند که این امر به نوبه خود بر قیمت نهایی کالاها و خدمات تأثیر میگذارد و تورم را تشدید میکند. سازمان تجارت جهانی تأکید کرده که تداوم این وضعیت میتواند به کاهش اعتماد سرمایهگذاران و کند شدن کلی فعالیتهای اقتصادی در سراسر جهان منجر شود.
این وضعیت، اقتصادهای وابسته به واردات و صادرات را در موقعیت دشواری قرار داده است. کاهش حجم مبادلات تجاری و افزایش موانع لجستیکی، رشد اقتصادی بسیاری از کشورها را کند کرده و آنها را از دستیابی به اهداف توسعهای خود باز میدارد. پیامدهای این تنشها فراتر از مرزهای منطقه خاورمیانه رفته و به شکل مستقیم و غیرمستقیم بر بازارهای انرژی، مواد اولیه و حتی کالاهای مصرفی تأثیر میگذارد.
نگرانیها برای سال ۲۰۲۶ و فراتر
پیشبینیهای قبلی سازمان تجارت جهانی برای رشد تجارت جهانی در سال ۲۰۲۶ اکنون تحت سایه ابهامات و تهدیدات جدید قرار گرفته است. این سازمان به صراحت اعلام کرده که در صورت عدم کاهش تنشها و بازگشت ثبات به منطقه، ارقام پیشبینیشده برای رشد تجاری احتمالاً نیاز به بازنگری و کاهش خواهند داشت. این به معنای چشماندازی تیرهتر برای اشتغال، سرمایهگذاری و رفاه عمومی در سطح جهانی است. DTÖ از جامعه بینالمللی خواسته است تا برای کاهش بحران و بازگرداندن ثبات به منطقه خاورمیانه تلاش کنند، چرا که بدون ثبات منطقهای، رسیدن به پایداری اقتصادی جهانی دور از دسترس خواهد بود.