دویچه بانک، یکی از بزرگترین و معتبرترین موسسات مالی جهان، در گزارشی تکاندهنده اعلام کرد که حباب فزاینده در بخش هوش مصنوعی (AI) و فناوریهای مرتبط، بزرگترین ریسک پیش روی اقتصاد جهانی در سال ۲۰۲۶ خواهد بود. این هشدار در حالی صادر میشود که سرمایهگذاریها و ارزشگذاری شرکتهای فعال در این حوزه با سرعتی بیسابقه در حال رشد است و بسیاری را به یاد دورههای گذشته رونق و سقوط در بازار فناوری میاندازد.
ریسک حباب هوش مصنوعی: شباهتها با گذشته
تحلیلگران دویچه بانک معتقدند که موج کنونی افزایش ارزشگذاری شرکتهای فعال در زمینه هوش مصنوعی، بیش از آنکه بر مبنای سودآوری واقعی و پایدار یا بنیانهای اقتصادی مستحکم باشد، ناشی از خوشبینی مفرط، حدس و گمان و هجوم سرمایهگذاران به این بخش است. این وضعیت به شدت یادآور حباب داتکام در اوایل دهه ۲۰۰۰ است؛ زمانی که شرکتهای اینترنتی با ارزشگذاریهای نجومی، نهایتاً با ترکیدن حباب و سقوط گسترده، ضررهای هنگفتی را به سرمایهگذاران تحمیل کردند.
انتخاب سال ۲۰۲۶ به عنوان اوج این ریسک، نشاندهنده تحلیل دقیق بانک از چرخه سرمایهگذاری، انتظارات بازار و زمانبندی احتمالی برای “بلوغ” یا “ترکیدن” این حباب است. با شتاب بیسابقه در توسعه و پذیرش فناوریهای هوش مصنوعی در صنایع مختلف، نگرانیها از عدم تطابق رشد ارزشگذاریها با قابلیتهای درآمدزایی واقعی این شرکتها رو به افزایش است.
پیامدهای احتمالی ترکیدن حباب
ترکیدن چنین حبابی میتواند پیامدهای گسترده و مخربی نه تنها برای بخش فناوری، بلکه برای کل بازارهای مالی و اقتصاد جهانی به همراه داشته باشد. افت ناگهانی ارزش سهام شرکتهای بزرگ فناوری، از دست رفتن سرمایههای کلان، کاهش شدید اعتماد سرمایهگذاران و احتمال بروز یک رکود اقتصادی جهانی از جمله سناریوهای محتملی هستند که دویچه بانک به آنها اشاره کرده است. این سناریوها میتوانند بر زنجیرههای تامین، اشتغال و پایداری مالی در سطح بینالمللی تأثیر بگذارند.
فراخوان به احتیاط و رشد پایدار
این هشدار جدی از سوی یک نهاد مالی معتبر، به منزله چراغ قرمزی برای سرمایهگذاران، شرکتها و سیاستگذاران است. دویچه بانک تاکید میکند که برای تضمین پایداری و رشد سالم در بخش هوش مصنوعی، تمرکز باید بر نوآوریهای حقیقی، ایجاد ارزش واقعی و سودآوریهای بلندمدت باشد، نه صرفاً بر مبنای هیجانات بازار و حدس و گمان. آینده هوش مصنوعی روشن است، اما مسیر توسعه آن باید با احتیاط و واقعبینی طی شود تا از تکرار اشتباهات گذشته جلوگیری شود.