بازار جهانی نفت همواره تحت تاثیر عوامل متعددی از جمله عرضه و تقاضا، تحولات اقتصادی کلان و البته رویدادهای ژئوپلیتیکی بوده است. اما گزارش اخیر بلومبرگ نشان میدهد که این بازار امروز با یک دوگانگی بیسابقه و شاید سردرگمکننده روبرو است که تحلیلگران را در پیشبینی مسیر آتی قیمتها دچار چالش کرده است. از یک سو، انبوهی از نفت در بازار وجود دارد که ناشی از مازاد عرضه جهانی و انباشت بشکههای نفتی تحت تحریم است. از سوی دیگر، سایه سنگین تهدید جنگ در خاورمیانه، چشمانداز هرگونه ثبات قیمتی را تیره و تار کرده و پتانسیل جهش قیمتها را تا سطوح بسیار بالا، حتی تا ۱۲۵ دلار برای هر بشکه نفت برنت، گوشزد میکند.
این بنبست نفتی، ریشه در چند عامل کلیدی دارد. در جبهه عرضه، تولید نفت از سوی کشورهایی که عضو اوپک پلاس نیستند، به ویژه ایالات متحده، برزیل و گویان، به طور مداوم در حال افزایش است. این افزایش تولید، به رغم تلاشهای اوپک پلاس برای مدیریت عرضه و حمایت از قیمتها، منجر به انباشت ذخایر نفتی در سراسر جهان شده است. علاوه بر این، بشکههای نفتی که تحت تحریمهای بینالمللی قرار دارند، عمدتاً از ایران و ونزوئلا، با یافتن راههایی برای ورود به بازار، به این مازاد عرضه دامن زدهاند. این وضعیت باعث شده تا ذخایر نفتی در برخی نقاط به سطوح اشباع نزدیک شوند و فشار نزولی بر قیمتها وارد آورند.
در مقابل این مازاد عرضه، تنشهای فزاینده در خاورمیانه قرار دارد. منطقه خاورمیانه، شریان حیاتی تامین انرژی جهان است و هرگونه بیثباتی در آن میتواند عواقب گستردهای برای بازار نفت داشته باشد. جنگ غزه، درگیریهای منطقهای و تنشهای مداوم در دریای سرخ که بر مسیرهای کشتیرانی بینالمللی تاثیر گذاشته، همگی ریسکهای ژئوپلیتیکی را به شدت افزایش دادهاند. این تنشها نه تنها میتوانند منجر به اختلال در تولید و صادرات نفت شوند، بلکه با ایجاد “حق بیمه ریسک” در قیمتها، بهای نفت را به شدت بالا ببرند. تحلیلگران نگرانند که گسترش دامنه درگیریها در این منطقه استراتژیک، به ویژه در تنگه هرمز که محل عبور بخش عظیمی از نفت جهان است، میتواند عرضه جهانی را به طور چشمگیری کاهش داده و قیمتها را به سطوح بیسابقه برساند.
بلومبرگ تاکید میکند که این دوگانگی بازار را در وضعیتی بسیار شکننده قرار داده است. از یک سو، مازاد عرضه ساختاری و انباشت نفت خام، پتانسیل کاهش قیمتها را در بلندمدت نشان میدهد. از سوی دیگر، هر لحظه امکان فوران یک درگیری بزرگ در خاورمیانه وجود دارد که میتواند با سرعت شگفتانگیزی قیمتها را به بالا پرتاب کند. این وضعیت، تصمیمگیری را برای سرمایهگذاران، دولتها و حتی مصرفکنندگان دشوار کرده است. شرکتهای انرژی باید بین سرمایهگذاری برای افزایش تولید در شرایط مازاد عرضه و آمادهباش برای نوسانات شدید قیمتها تعادل برقرار کنند. مصرفکنندگان نیز در انتظار نوسانات غیرقابل پیشبینی در هزینههای انرژی خود هستند.
در نهایت، بازار نفت در حال حاضر بر روی لبه تیغ حرکت میکند؛ تعادلی بسیار ظریف میان واقعیت عرضه فراوان و تهدید قریبالوقوع ژئوپلیتیکی. این شرایط، نیازمند رصد دقیق تحولات جهانی و آمادگی برای واکنشهای سریع است تا بتوان از پتانسیلهای موجود بهرهبرداری کرده و در برابر ریسکهای احتمالی محافظت شد.
در شرایط نوسانی بازار، مدیریت دارایی بسیار مهم است. برای خرید لیر یا حواله ارزی مطمئن، صرافی لیران (liran.shop) در کنار شماست.