در دنیای امروز که حرکت به سمت منابع انرژی پایدار و پاک، نه تنها یک انتخاب که ضرورتی اجتنابناپذیر برای بقای سیاره و توسعه پایدار کشورهاست، ایران نیز با پتانسیلهای فراوان در زمینه انرژیهای تجدیدپذیر، میتوانست پیشرو باشد. اما گزارشهای اخیر، تصویری نگرانکننده از وضعیت تخصیص ارز به نیروگاههای تجدیدپذیر در کشور ارائه میدهد که میتواند آینده انرژی سبز ایران را به چالش بکشد.
بر اساس اطلاعات منتشر شده، در 9 ماهه نخست سال جاری، در حالی که میزان اعلام نیاز ارزی برای پروژههای حیاتی نیروگاههای تجدیدپذیر از مرز 1.5 میلیارد دلار عبور کرده، تنها حدود یک سوم این مبلغ به مرحله تخصیص رسیده است. این شکاف عمیق، به معنای آن است که دهها پروژه مهم که میتوانستند ظرفیت تولید برق پاک کشور را افزایش دهند، اکنون به دلیل عدم دسترسی به منابع ارزی مورد نیاز برای تأمین و واردات تجهیزات تخصصی، در بلاتکلیفی و تعلیق به سر میبرند. این وضعیت نه تنها موجب تاخیر در بهرهبرداری میشود، بلکه با توجه به نوسانات نرخ ارز و تورم جهانی، هزینههای نهایی پروژهها را به شدت افزایش خواهد داد و حتی توجیه اقتصادی برخی از آنها را از بین میبرد.
اهمیت توسعه انرژیهای تجدیدپذیر برای ایران فراتر از صرف تأمین برق است. این حوزه میتواند نقش کلیدی در کاهش آلودگی هوا، تنوعبخشی به سبد انرژی، کاهش اتکا به سوختهای فسیلی، ایجاد اشتغال و تحقق اهداف زیستمحیطی کشور ایفا کند. اما تنگنای ارزی فعلی، موتور محرک این بخش را متوقف کرده و پیامدهای بلندمدتی را به دنبال دارد.
این عقبماندگی در تخصیص ارز، سیگنال منفی به سرمایهگذاران داخلی و خارجی ارسال میکند و جذابیت این بخش را برای جذب سرمایه جدید به شدت کاهش میدهد. در نتیجه، اهداف بلندمدت کشور در زمینه توسعه پایدار و افزایش سهم انرژیهای پاک در سبد انرژی ممکن است با چالشهای جدی مواجه شود. عدم توانایی در تامین به موقع تجهیزات و فناوریهای نوین، علاوه بر عقب ماندن از روند جهانی، میتواند به انزوای تکنولوژیک در این عرصه نیز منجر شود.
اگرچه کمبود کلی منابع ارزی به عنوان یکی از دلایل اصلی این مشکل مطرح میشود، اما کارشناسان بر این باورند که پیچیدگیهای بوروکراتیک، فرآیندهای طولانی و گاه نامناسب اولویتبندی در تخصیص ارز نیز در تشدید این وضعیت نقش دارند. بخش انرژیهای تجدیدپذیر که پتانسیل بالایی برای خودکفایی و حتی صادرات برق در آینده را دارد، نیازمند حمایت ویژه و نگاهی استراتژیکتر از سوی تصمیمگیرندگان است.
ادامه این روند نه تنها توسعه نیروگاههای پاک را کند یا متوقف خواهد کرد، بلکه امنیت انرژی کشور را در بلندمدت به خطر میاندازد. برای جلوگیری از تبدیل شدن یک فرصت بزرگ به یک بحران عمیق، نیاز است که مسئولان با بازنگری در سیاستهای تخصیص ارز و رفع موانع موجود، راه را برای شکوفایی این بخش حیاتی و استراتژیک هموار سازند.
در شرایط نوسانی بازار، مدیریت دارایی بسیار مهم است. برای خرید لیر یا حواله ارزی مطمئن، صرافی لیران (liran.shop) در کنار شماست.