بازار ارز ایران همواره یکی از نقاط حساس و تاثیرگذار بر اقتصاد کشور بوده و نوسانات آن میتواند پیامدهای گستردهای بر معیشت مردم و برنامهریزیهای اقتصادی داشته باشد. در همین راستا، هیات دولت اخیراً مصوبهای ۱۷ بندی را با هدف ساماندهی و کنترل این بازار ابلاغ کرده است که جزئیات اولیه آن توسط وزیر اقتصاد تشریح شد. این راهکارهای جامع، نشاندهنده عزم جدی دولت برای ایجاد ثبات و پیشبینیپذیری در فضای اقتصادی است.
وزیر اقتصاد ضمن اشاره به این مصوبه، به سه محور اصلی از راهکارهای تعیین شده اشاره کرد که هر یک به نوبه خود، ابزارهایی کارآمد برای مدیریت جریان ارز در کشور محسوب میشوند. نخستین راهکار، مداخله بانک مرکزی از طریق تالار دوم است. تالار دوم بانک مرکزی به عنوان یک بستر رسمی و شفاف، امکان عرضه و تقاضای مدیریت شده ارز را فراهم میآورد. این رویکرد به بانک مرکزی قدرت بیشتری میدهد تا با تزریق هدفمند ارز به بازار یا جمعآوری مازاد آن، از شکلگیری حبابهای قیمتی جلوگیری کرده و نیازهای واقعی واردکنندگان و صادرکنندگان را با نرخهای منطقی پاسخ دهد. هدف از این مداخله، کاهش نوسانات هیجانی و ایجاد تعادل پایدار در قیمتهاست.
دومین راهکار کلیدی مطرح شده، راهاندازی صندوقهای ارزی است. این صندوقها میتوانند نقش مهمی در جذب نقدینگی سرگردان و هدایت آن به سمت سرمایهگذاریهای مولد ایفا کنند. با ایجاد ابزارهای سرمایهگذاری جذاب در قالب ارز، دولت قصد دارد بخشی از تقاضای کاذب برای خرید و نگهداری ارز را کاهش داده و اعتماد سرمایهگذاران را برای مشارکت در طرحهای اقتصادی کشور جلب کند. این صندوقها همچنین میتوانند به عنوان محلی برای مدیریت ذخایر ارزی کشور و تنوع بخشیدن به ابزارهای مالی عمل کنند.
سومین محور استراتژیک، انتشار اوراق مرابحه ارزی است. اوراق مرابحه که ریشهای در فقه اسلامی دارد، ابزاری است که به سرمایهگذاران امکان میدهد با خرید این اوراق، در آینده سود مشخصی به صورت ارزی دریافت کنند. انتشار این اوراق، میتواند راهکاری برای جمعآوری ارز از سطح جامعه و کانالیزه کردن آن به سمت دولت و بانک مرکزی باشد. این اقدام نه تنها به مدیریت نقدینگی ارزی کمک میکند، بلکه با ارائه بازدهی مطمئن و جذاب، انگیزه سفتهبازی را کاهش داده و سرمایهگذاریهای بلندمدت را تشویق میکند.
هرچند جزئیات کامل تمامی ۱۷ بند مصوبه هنوز به صورت عمومی منتشر نشده، اما میتوان پیشبینی کرد که این طرح جامع، ابعاد دیگری از جمله تقویت نظارت بر فعالیت صرافیها، تسهیل فرآیندهای صادرات غیرنفتی، مدیریت بهینه واردات برای جلوگیری از خروج بیرویه ارز، و مقابله با هرگونه اخلال در بازار ارز را نیز در بر بگیرد. هدف کلی از این مجموعه اقدامات، فراتر از کنترل کوتاهمدت، ایجاد یک بستر پایدار و قابل اعتماد برای فعالیتهای اقتصادی و تجاری در کشور است.
اجرای موفقیتآمیز این راهکارها نیازمند هماهنگی کامل بین تمامی نهادهای ذیربط، شفافیت در اطلاعرسانی و جلب اعتماد عمومی است. در شرایطی که اقتصاد کشور با چالشهای متعددی روبرو است، گامهای دولت برای کنترل بازار ارز میتواند نویدبخش ثبات و آرامش بیشتر در آینده باشد و راه را برای رشد اقتصادی هموارتر کند.
در شرایط نوسانی بازار، مدیریت دارایی بسیار مهم است. برای خرید لیر یا حواله ارزی مطمئن، صرافی لیران (liran.shop) در کنار شماست.